Kontrola Sanepidu w Twoim zakładzie?

Inspektor sanitarny najczęściej zaczyna od aktualności pomiarów środowiska pracy (hałas, pyły, czynniki chemiczne) i ważności badań profilaktycznych pracowników. Sprawdza też rejestr czynników szkodliwych, karty charakterystyki substancji oraz warunki sanitarne - szatnie, jadalnie, wentylację. Brak aktualnych pomiarów to najczęstsza przyczyna decyzji nakazowych.

Pracodawca zapewnia wykonanie badań i pomiarów substancji chemicznej dla zdrowia w środowisku pracy, nie później niż w terminie 30 dni od dnia rozpoczęcia działalności. Częstotliwość wykonywania pomiarów stężeń substancji chemicznych i pyłów w powietrzu na stanowiskach pracy zależy od poziomów stężeń w ostatnich pomiarach.

W przypadku występowania szkodliwego dla zdrowia czynnika chemicznego lub pyłu, badania i pomiary wykonuje się:

• co najmniej raz na dwa lata – w razie stwierdzenia, podczas ostatniego badania i pomiaru, stężenia czynnika szkodliwego dla zdrowia powyżej 0,1 do 0,5 wartości NDS;
• co najmniej raz w roku – w razie stwierdzenia, podczas ostatniego badania i pomiaru, stężenia czynnika szkodliwego dla zdrowia powyżej 0,5 wartości NDS.

W przypadku występowania czynnika o działaniu rakotwórczym lub mutagennym lub substancji reprotoksycznej, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 222 § 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, badania i pomiary wykonuje się:

• co najmniej raz na sześć miesięcy – jeżeli podczas ostatniego badania i pomiaru stwierdzono stężenie czynnika o działaniu rakotwórczym lub mutagennym lub substancji reprotoksycznej powyżej 0,1 do 0,5 wartości NDS;
• co najmniej raz na trzy miesiące – jeżeli podczas ostatniego badania i pomiaru stwierdzono stężenie czynnika o działaniu rakotwórczym lub mutagennym lub substancji reprotoksycznej powyżej 0,5 wartości NDS.

Jeżeli wyniki dwóch ostatnich badań i pomiarów szkodliwych dla zdrowia czynników chemicznych lub pyłów wykonanych w odstępie co najmniej dwóch lat, a w przypadku czynników o działaniu rakotwórczym lub mutagennym lub substancji reprotoksycznej, co najmniej sześciu miesięcy, nie przekroczyły 0,1 wartości NDS, pracodawca może odstąpić od wykonywania badań i pomiarów.

(Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 2 lutego 2011 r. w sprawie badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy, Dz. U. 2025 poz. 949)

Tak. Współpracujemy z laboratorium Techni-Lab z akredytacją PCA (certyfikat AB 1795). Organizujemy pomiary hałasu, drgań, pyłów, czynników chemicznych i biologicznych, mikroklimatu oraz oświetlenia. Wyniki są honorowane przez Sanepid, PIP i inne organy kontrolne.

Kontrole planowe są zwykle zapowiadane pismem z wyprzedzeniem. Ale kontrole interwencyjne - po skardze pracownika, zgłoszeniu podejrzenia choroby zawodowej czy wypadku - mogą odbyć się bez uprzedzenia. Dlatego warto mieć dokumentację sanitarną gotową na bieżąco.

Decyzja administracyjna zawiera termin usunięcia uchybień. Pomagamy wdrożyć plan naprawczy - zorganizować brakujące pomiary, uzupełnić dokumenty, poprawić warunki - i przygotować odpowiedź do inspektoratu. Od decyzji przysługuje odwołanie, które również pomożemy sformułować.

Sanepid (Państwowa Inspekcja Sanitarna) skupia się na zdrowiu i higienie - pomiarach środowiska pracy, czynnikach szkodliwych, badaniach profilaktycznych i warunkach sanitarnych. PIP (Państwowa Inspekcja Pracy) kontroluje prawo pracy i BHP - szkolenia, ocenę ryzyka, czas pracy, umowy. Pomagamy przy obu. Zobacz też stronę o kontroli PIP.

Pierwsze badania i pomiary czynników szkodliwych trzeba wykonać nie później niż w ciągu 30 dni od rozpoczęcia działalności, a potem powtarzać przy każdej zmianie warunków wpływających na narażenie (nowa maszyna, technologia, surowiec). Jeśli nigdy nie robiłeś pomiarów, to pierwsza rzecz, o którą zapyta inspektor.

NDS to najwyższe dopuszczalne stężenie czynnika szkodliwego w powietrzu na stanowisku, uśrednione dla 8-godzinnego dnia pracy. Czynniki szkodliwe to m.in. hałas, drgania, pyły, substancje chemiczne, czynniki biologiczne i mikroklimat. Pomiar porównuje zmierzone stężenie do wartości NDS i to od tego zależy częstotliwość kolejnych badań.

Wyniki badań i pomiarów oraz ich rejestr przechowuje się przez 3 lata od ostatniego wpisu. Dla czynników rakotwórczych, mutagennych i reprotoksycznych rejestr i dokumentację narażenia trzeba przechowywać do 40 lat po ustaniu narażenia. Pomagamy prowadzić i archiwizować tę dokumentację.

Inspektor sanitarny może wydać decyzję nakazową z terminem wykonania pomiarów, a za naruszenie przepisów BHP nałożyć mandat (do 2 000 zł) lub skierować sprawę do sądu, gdzie grzywna wynosi od 1 000 do 30 000 zł (art. 283 Kodeksu pracy). Najczęstsza przyczyna problemów to przeterminowane albo nigdy niewykonane pomiary.

Nie do końca. W gastronomii i firmach spożywczych dochodzą wymagania higieny żywności (HACCP, stan pomieszczeń, badania do celów sanitarno-epidemiologicznych). W produkcji i warsztatach inspektor szczególnie zwraca uwagę na pomiary czynników szkodliwych i karty charakterystyki. Zakres dopasowujemy do Twojej branży.

Inspektor ocenia pomieszczenia higieniczno-sanitarne: szatnie, umywalnie i natryski, ustępy, jadalnię, dostęp do wody zdatnej do picia, wentylację, oświetlenie i temperaturę na stanowiskach oraz prawidłowe przechowywanie substancji chemicznych. Wymagania określa rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów BHP.

Tak. Każdy pracownik musi mieć ważne orzeczenie lekarskie o braku przeciwwskazań do pracy, wydane przed dopuszczeniem do pracy na podstawie skierowania. Zakres badań wynika z czynników wskazanych w ocenie ryzyka. Sanepid i PIP sprawdzają aktualność orzeczeń i zgodność skierowań.